اطلاعیه ها

مقاله ISI و فاکتور تاثیر (impact factor) چیست؟

مقاله  ISI و فاکتور تاثیر (impact factor) چیست؟

"مقاله ISI" و "فاکتور تاثیر (IF) ، عباراتی رایج در جوامع آکادمیک و پژوهشی هستند و گاهی این عبارات به‌صورت نادرست استفاده می‌شوند. در اینجا به بررسی مجمل و ارتباط این‌ دو می‌پردازیم.

مؤسسه اطلاعات علمی (Institute for Scientific Information) یا ISI در سال ۱۹۶۰ توسط یوجین گارفیلد تأسیس شد. این مؤسسه توسط Thomson Scientific & Healthcare در سال ۱۹۹۲ خریداری و به‌عنوان Thomson ISI شناخته شد و اکنون  بخشی از شرکت Thomson Reuters است.

بسته‌ی تحقیق این موسسه Thomson Reuters Web of Knowledge،  راهنمای محققین برای تجزیه و تحلیل و به اشتراک گذاری اطلاعات در علوم، علوم اجتماعی، هنر، و علوم انسانی است. این بسته دارای سرویس‌های بسیار کارامدی از جمله Journal Citation Reports (JCR) است. 

JCR  ابزاری سیستماتیک برای ارزیابی ژورنال‌های پیشرو در جهان با اطلاعات آماری و کمی بر اساس داده های ارجاع ارائه می‌دهد. وب سایت JCR با گردآوری منابع ارجاع شده در مقالات به  برآورد نفوذ و تاثیر تحقیقات در سطوح ژورنال و مجموعه کمک می کند، و ارتباط بین ارجاع دهنده و ارجاع شده را نشان می‌دهد. شاخص ارزیابی این سرویس فاکتور تاثیر (impact factor) IF به میانگین میزان ارجاعات سال اخیر به آیتم‌های چاپ شده در یک ژورنال خاص در دو سال قبل اشاره دارد. برای مثال IF سال 2009 ژورنال Cell از رابطه زیر بدست می‌آید:

 

تعداد دفعاتی که مقالات چاپ شده  دررژورنال Cell در سالهای 2007 و 2008 در ژورنالهای نمایه شده در سال2009 ارجاع داده شده اند

     –––––––––-–––––––––––––––––––––––––––––––––––––––––––––

تعداد مقالات قابل ارجاع چاپ شده در ژورنال Cell در سال 2007 و 2008.

دو نکته:

تنها مراجع مقالاتی که در Web of Science نمایه شده‌اند، در نظر گرفته می‌شوند.

مقالات قابل ارجاع تنها مقالات پژوهشی و review ها هستند. مقالات خبری و گزارش رویداد و ... محسوب نمی‌شوند

 

از مهمترین نقدهای وارده به این شاخص می‌توان به "محدود بودن به ژورنال های نمایه شده در Web of Science "، "گران بودن آبونه شدن در JCR"، "عدم لحاظ کیفیت ارجاع"، "شامل شدن ارجاع به خود" و "آنالیز تنها نشریات انگلیسی زبان" و ... اشاره کرد. در تفسیر IF به دو نکته باید توجه کرد:

 

  •  IFیک ژورنال لزوما بیانگر کیفیت و یا پذیرش یک مقاله خاص نیست، زیرا مقالات نسبتا کمی در یک ژورنال ارجاع بالایی دارند.
  • IF زمینه‌های علمی گوناگون نباید با هم قیاس شوند. مقالات در شاخه های علمی رو به گسترش بیشتر از زمینه های تحقیق معمول مانند ریاضی و نظری ارجاع داده می‌شود.